“Tarım ve Orman Bakanlığımızca; bitkisel üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, üretim maliyetlerinin karşılanmasına katkıda bulunmak, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı artırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesine yönelik, çiftçilere destekleme ödemesi, tarımsal üretim planlaması kapsamında yeni destekleme modeli ile yapılmaktadır. Malatya İlimiz 420 bin hektar tarım arazisi, 178 bin büyükbaş, 380 bin küçükbaş hayvan varlığı ile önemli bir tarımsal potansiyele sahip olması ile birlikte bölgesinde ön plana çıkan çok önemli zenginliği bulunan bir şehrimizdir. Yeşilyurt’ta kiraz, Hekimhan ilçemizde ceviz, Akçadağ armut, Doğanşehir elma, Arapgir üzüm ve tabikî hemen hemen her ilçede kayısı Malatya’mızın önemli tarımsal değerleridir. Bu potansiyelin katma değere dönüşmesini sağlamak, Malatya ilinde Tarımsal Üretimin geliştirilmesi ve üretimin artırılması insanları bulundukları yerde tarımsal üretimin içinde tutmak ve en önemli sıkıntıları olan girdi maliyetleri asgariye indirmek adına yoğun bir şekilde çalışmalarımıza devam ediyoruz. Bir taraftan sahada sürekli yapılan eğitim hizmetleri, hayvan sağlığı, bitki sağlığı, gıda denetimi gibi fiili hizmetlerin yanı sıra, 124 milyon TL hayvansal üretime, 255 milyon TL bitkisel üretime, 22 milyon TL ise kırsal kalkınma desteklemeleri ve diğer destekler ile birlikte yıllık yaklaşık olarak 405 Milyon TL nakdî destek verilmektedir. Bunun yanında Bakanlığımız ve Valiliğimiz başta olmak üzere, Büyükşehir Belediye Başkanlığımız, DAP idaresi Başkanlığı destekleri ile her yıl çok sayıda proje uygulamaya konulmaktadır. Bu projeler kapsamında 2024 yılında; Hububat, baklagil ve yem bitkisi tohumu, çeşitli sebze fideleri, kurutma filesi, kayısı hasat makinası, süt sağım makinası, süt soğutma tankı vb. desteklemeler gerçekleştirilmiş olup toplam 42.274.119,00 TL destekleme sağlanmıştır. Tarımda Yeni Destekleme Modeli ile; Bitkisel Üretimde; Hububat alanlarında Buğday ve Arpa yetiştiricilerine ödenen destek miktarı %342 artırılarak 634 TL’ ye, Baklagil alanlarında Kuru Fasulyede %395 artırılarak 732 TL’ye, Mercimek ve Nohut alanlarında %308 artırılarak 488 TL’ye ve birçok üründe olmak üzere artışlar sağlanmıştır. Hayvansal Üretimde; Besilik Sığırda Desteği 5 baş için %530 artırılarak 15.750 TL’ye, Büyükbaş Hayvan Buzağı desteği %175 artırılarak 5.700 TL’ye, Küçükbaş/Oğlak/Anaç Desteği 100 baş için %107 artırılarak 94.000 TL’ye, Küçükbaş/Kuzu Desteği 100 baş anaç, 120 baş kuzu için %88 artırılarak 85.200 TL’ye, Ari İşletme Desteği 10 baş buzağı için %151 artırılarak 97.000 TL’ye, Arılı Kovan Desteği 100 kovan için %217 artırılarak 19.000 TL’ye yükseltilmiştir. Tüm çiftçilerimizin üretimlerine devam ederek bu desteklemelerden yararlanması ve bu destekleri de amacına uygun olarak kullanması önem arz etmektedir.” dedi. Kamuoyunun bilgisine sunulur.
İlimizde Tarım Sektöründe Deprem Süreci ve Sonrası Yapılan ÇalışmalarVali Seddar Yavuz deprem süreci ve sonrasında tarım sektöründe yapılan çalışmalarla ilgili bilgi vererek, deprem sonrası üreticilerin mağduriyetinin giderilmesi konusunda yoğun çaba harcandığını belirtti. İlimizin de içinde bulunduğu Kahramanmaraş merkezli 06 Şubat 2023 tarihli deprem nedeniyle ilimiz genelinde hayvancılık işletme tesisleri, Canlı üretim materyalleri, depolanmış tarımsal ürünler, muhtelif tarım alet makineleri kısmen veya tamamen hasar görmüştür. Meydana gelen hasarın boyutunun tespiti, üreticilerimizin hasar nedeniyle zararlarının karşılanması, yaşanan mağduriyetin imkânlar ölçüsünde giderilmesi konularında İl Tarım Orman Müdürlüğü ekiplerince yoğun olarak çalışmalar yürütülmüştür. Hayvansal Üretim Alanında; Yıkılan ve hasar gören ahır/ağılın, kümes, arılı kovan ve balıkçılık işletmelerinde gerekli tespitler yapılarak, Hayvansal Üretim kapsamında hayvancılık ile iştigal eden üreticilerimiz ve işletmelerimize; 1.478 adet hayvan çadırı ve 2.394 adet branda ihtiyaç sahiplerine ulaştırılmıştır. 3.512 ton kaba ve kesif yem dağıtılmış, ayrıca Bakanlığımızca 117 milyon TL yem desteği sağlanmıştır. Hayvanı telef olan yetiştiricilerimize 552 büyükbaş (İnek, gebe düve, boş düve ve besilik) hayvan ile 3.249 küçükbaş ve 158 adet kanatlı hayvanın temini ve dağıtımı yapılmıştır. 1.347 ana arılı petek ve 441,2 ton toz şeker arıcılarımıza dağıtımı yapılmıştır. Deprem nedeni ile yaralanan veya barındırma sorunu olan hayvanların (523 Büyükbaş ve 821 Küçükbaş) Bingöl Et-Süt Kurumu tesislerinde kestirilmesi sağlanmıştır. 3.420 adet hayvan sulağı (Sıvat) dağıtılmıştır. Besi dönemini tamamlamış ve ahırları ağır hasarlı üreticilere ait hayvanların karkas desteği verilerek kestirilmesi sağlanmıştır. Depremzede vatandaşlarımızın geçici olarak başka illere gitmesi ve tüketimin azalması nedeni ile üreticilerimizin ürettikleri sütün telef olmasının engellenmesi için firmalar ile iletişime geçilmiş, Malatya Süt Üreticileri Birliği üzerinden biriken sütün SÜTAŞ Bingöl tesislerince alımı sağlanmıştır. Hayvancılık Üretimi kapsamında yukarıda belirtmiş olduğumuz alanlarda toplamda 340.915.743 TL tutarında destek sağlanmıştır. Bitkisel Üretim Alanında; Yıkılan, hasar gören depolar ve işletmelerde bulunan kayısı, buğday, arpa, nohut, ayçiçeği gibi tarımsal ürünlerin tespiti yapılarak. 307,6 ton buğday, 267 ton arpa, 175,5 ton yem bitkisi, 137,15 ton nohut, 7.235 kg kuru fasulye, 1.035 kg taze fasulye ve 9,75 kg kavun tohumluğu olmak üzere 638.270 kg tohum temini ve dağıtımı gerçekleştirilmiştir. 862.720 adet muhtelif sebze fidesi ve 151.000 m2 kurutma filesi temini ve dağıtımı gerçekleştirilmiştir. 1.000 adet aşılı alıç fidanının temini ve dağıtımı gerçekleştirilmiştir. Bitkisel Üretimi kapsamında yukarıda belirtmiş olduğumuz alanlarda toplamda 16.915.922 TL tutarında destek sağlanmıştır. Tarım ve Orman Bakanlığının Tarımsal Üretim Planlaması kapsamında Yeni Destekleme Modeli ile de yetiştiricilerimize ödenen tarımsal desteklemeler yüksek oranda arttırılmıştır. Vali Yavuz; “Deprem sürecinde depremden etkilenen illerimizdeki çiftçilerimizin Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatiflerine olan tarımsal kredi borçlarının 1 yıl süre ile faizsiz ertelendiğini ayrıca, TARSİM (Tarım Sigortaları Havuzu) hakkında ise bitkisel ve hayvansal üretim yapan çiftçilerimizden doğal afetlerden etkilenerek verim alamayan, verim kaybı yaşayan, hayvan varlığı telef olan üreticilerimize, 2023 üretim sezonu kapsamında toplamda 960 Milyon TL prim ödemesi gerçekleştirmiştir, Yine önümüzdeki üretim sezonunda çiftçilerimizin ürünlerinde doğal afetlere bağlı meydana gelebilecek zararların karşılanması adına TARSİM sigortalarını yaptırmaları önem arz etmektedir.” dedi.
Kayısı Bahçelerinde Sonbahar Mücadelesi
Dünyaca tanınmış ve milli ekonomiye katkısı olan kayısı, İlimiz çiftçilerinin en önemli gelir kaynağını teşkil etmektedir. Sayın kayısı üreticileri; ilimiz için çok önemli olan kayısı ağaçlarında her yıl görülen hastalıklarla bilinçli bir mücadele etmek başta gelen göreviniz ve menfaatiniz icabıdır. Sonbaharda Yaprak delen (Çil), Bakteriyel Kanser ve Zamklanma Hastalığına karşı koruyucu olarak mücadele yapılmalıdır. HASTALIKLAR VE TANINMASI YAPRAK DELEN (ÇİL) Yaprak, meyve ve genç dallarda zarar yapar. Yaprak üzerinde yağ lekesi şeklinde başlar. Zamanla kenarları kırmızımtırak orta kısımları ise koyu kahverengine dönüşür. Bu lekeli kısımlar dökülür, yaprak saçma ile delinmiş gibi bir hal alır. Meyve üzerinde de aynı şekilde lekeler oluşur. Hastalıktan zarar görmüş tomurcuklar ölür fakat dokununca dökülmezler. Bu hastalıktan zarar görmüş sürgünler üzerinde yuvarlak kahverengi kırmızı renkte lekeler oluşur. Genç sürgünlerde oluşan lekeler kısa sürede zamk çıkararak kanser yaralarına dönüşür. Bu hastalıktan dolayı %20-60 verim kaybı olmaktadır. BAKTERİYEL KANSER VE ZAMKLANMA Yapraktaki lekeler küçük, yuvarlak ve şekilsizdir. Başlangıçta soluk yeşil yağ lekesi görünüşte sonra rengi açık kahve veya kirli beyaza dönüşmektedir. Zamanla lekeli kısımlar dökülür. Yapraklar delikli bir görünüm alır. Sürgünde oluşan lekeler kaldırılınca altındaki odun dokusunun ölmüş olduğu görülür. Mayıs –Haziran aylarında uçtan geriye doğru ölüm başlar. 2-3 yıl içinde ağaçlar çalılaşıp verimde düşüş olur. Bu hastalıklara karşı mücadele kültürel önlemler ve kimyasal mücadele şeklinde yapılır. 1-KÜLTÜREL ÖNLEMLER: Hasattan sonra hastalıklı tomurcukları bulunduran ve kanser yaraları bulunan dallar bulaşık kısmın alt tarafında sağlıklı bir dal üzerinden kesilerek bahçeden uzaklaştırılmalıdır. Budamada kullanılan aletler her seferinde %10’luk sodyum hipoklorite (çamaşır suyu) daldırılarak dezenfekte edilmelidir. 2-KİMYASAL MÜCADELE: Sonbaharda yaprakların %75’i döküldüğünde ilaçlı mücadele yapılır. Sürgün ve Dal yanıklığı ile bulaşık bahçelerde mutlaka %3 lük Bordo Bulamacı kullanılmalıdır. Sadece Yaprak delen (Çil) hastalığı ile bulaşık bahçelerde ise Bakırlı Preparatlardan birisi veya Bordo Bulamacı ile ilaçlama yapılmalıdır. %3 lük BORDO BULAMACININ HAZIRLANMASI 100 Lt ve 50 Lt lik (madeni olmayan) iki kaba ihtiyaç vardır. Küçük bir kapta 1,5 Kg sönmemiş kireç az su ile söndürülür.100 litrelik kabın içerisine süzülerek konur ve su ile 50 litreye tamamlanır. Kirecin içerisinden çıkan taş miktarı kadar kireç söndürülüp 100 litrelik kap içerisindeki kireçli suya ilave edilir. 50 litrelik plastik kap içerisine 3 Kg Göztaşı konarak eritilir. Göztaşılı su 100 litrelik kaptaki kireçli su üzerine yavaş yavaş dökülerek tahta sopa ile karıştırılır. Böylece 100 litrelik (%3 lük) Bordo Bulamacı hazırlanmış olur. Şayet sönmüş kireç kullanılacaksa göztaşı ile aynı miktar yani 3 kg kullanılmalıdır. Kullanılacak alet 1 tonluk ise 30 Kg Göztaşı ve 15 Kg Sönmemiş kireç veya (30 kg sönmüş kireç) kullanılmalıdır. Hazırlanan Bordo Bulamacı süt mavisi bir renkte olmalıdır. Arzu edilen kalitede olup olmadığı kırmızı turnusol kâğıdı veya passız çivi 4-5 dakika Bordo Bulamacı içinde tutularak anlaşılır. Kırmızı turnusol kâğıdı mavi renge dönerse veya çivi olduğu gibi çıkarsa Bordo Bulamacı iyi bir şekilde hazırlanmış demektir. Çivi kızıl renk alırsa bir miktar daha kireç söndürülerek ilave edilmelidir. Hazırlanmış fakat çeşitli sebeplerden kullanılmayan Bordo Bulamacının 10-15 gün muhafaza etmek için 100 litre Bordo bulamacına 200 gram şeker veya 1 litre yağı alınmış süt katılmalıdır. İlaçlamalarda yüksek basınçlı motorlu pülverizatörler kullanılmalı bütün dallar ıslanacak şekilde ilaçlama yapılmalıdır. Rüzgârlı hava varsa, rüzgârı arkamıza almamız gerekir. ÖNEMLİ NOT: Bordo bulamacı, patojenlere karşı esas toksik madde olan bakır iyonlarını içeren ve asit karakterli bakırın ph’sını nötürleştirerek, fitotoksik etkiyi gidermek amacıyla kireç katılarak kullanılan ve kolay hazırlanabilen koruyucu bir ilaçtır. Yani göztaşı (bakır sülfat %98) ve kireç kullanarak hazırlanan bir karışımdır. Bordo bulamacı çok sayıda fungal ve bakteriyel hastalığa karşı kullanılan bir tarım ilacıdır. Özellikle sonbaharda hasattan sonra ve ilkbaharda çiçek gözleri uyanmadan önce kayısı ve diğer sert çekirdekli meyve ağaçlarında bordo bulamacı uygulandığında, ertesi yıl olabilecek potansiyel hastalıklara karşı etkili ve ekonomik bir mücadele yapılmış olunur. Sonbahar ve ilkbaharda bordo bulamacı kullanılmadan fungal ve bakteriyel hastalıklarla mücadelede tam başarıya ulaşmak mümkün değildir. Bordo bulamacı kullanıma hazır halde bayilerinde bulunabileceği gibi, göztaşı (bakır sülfat) ve kireç ile hazırlanıp kullanılması da mümkündür. Ancak hazır bordo bulamacı kullanılması halinde kullanma dozunun önceden iyi bilinmesi gerekir. Üreticilerimiz, bahçelerinde önceki yıllarda aşırı dal kurumaları, kanserli yaralar ve aşırı zamk akıntısı varsa 2-3 yılda bir kesinlikle %3’lük bordo bulamacı kullanması gerekir.
